'Ik had een grote drang om onafhankelijk te zijn, dus ging ik door' - Na jaren tobben met een ontsteking moest zijn onderbeen worden geamputeerd. Henk van der Wal is niet het type om lang over zoiets te treuren. Hij ging aan de slag en deed wat nodig was om zijn doel te bereiken: weer zelfstandig leven.
Omdat hij werd geboren met een open rug, heeft Henk van der Wal (1963) zenuwuitval in zijn benen. Vooral zijn voeten waren altijd al gevoelloos. Hierdoor kon het gebeuren dat één voet ontstoken raakte zonder dat hij het aanvankelijk merkte. Er werd begonnen met antibiotica en dat hielp wel wat, maar de ontsteking verdween niet. Soms ging het beter, soms weer minder: Henk besteedde er weinig aandacht aan. 'Ik was druk om met de handicap die ik heb zo goed mogelijk te leven. Ik werkte fulltime als klantenservicemedewerker en had een eigen huis te onderhouden. Door de ontsteking voelde ik me wel gammel en moe, maar daar wen je aan. Ik had een grote drang om onafhankelijk te zijn, mezelf te redden, dus ging ik door.'
In juni 2007 werd Henk plotseling heel erg ziek en moest hij met spoed worden opgenomen. Hij had hoge koorts, een bloedvergiftiging dreigde. Toen was snel duidelijk dat andere maatregelen nodig waren: 'Ergens wist ik wel dat je niet eeuwig kan doorgaan met antibiotica en dat het been eraf zou moeten als de bacteriën resistent zouden worden. Nu was het opeens zo ver, ik was aan de beurt.' Het onderbeen werd geamputeerd en al na anderhalve week kon hij door naar het revalidatiecentrum, waar hij werd opgenomen. 'Na de amputatie knapte ik snel op, want de ontstekingshaard was weg. Ik wilde graag revalideren, had de knop al omgezet: oké, die voet is weg, eens kijken waar we nu naartoe kunnen werken. Ik ben iemand die naar voren kijkt, niet naar achteren. De eerste tijd kon ik nog niet zo veel doen, want de wond moest helen. Ondertussen kon ik wel vanuit de rolstoel werken aan mijn conditie. Je krijgt in het revalidatiecentrum veel mogelijkheden om te sporten, en ik ging ook vaak met de rolstoel naar buiten. Voorheen liep ik met krukken, dus was het even wennen, maar ik ging snel vooruit en ik voelde mezelf sterker worden.'
Onafhankelijk
'Ik heb altijd de regie gehad over mijn eigen leven. In het revalidatiecentrum moest ik me natuurlijk erg aanpassen – privacy heb je nauwelijks – maar ik kon wel de regie houden over mijn behandeling. Je hebt een team van behandelaars om je heen, die je vragen aan welk doel je wilt werken. Mijn doel was om op zijn minst mezelf thuis te kunnen redden. Daar hebben we naar toegewerkt. Zo is de ergotherapeut bij me thuis geweest om te kijken wat er aangepast moest worden, maar ook om te zien in wat voor omgeving ik me straks zou moeten redden. Daar konden ze dan in de therapie rekening mee houden. In het revalidatiecentrum weten ze dingen die je anders niet aan de weet komt, je komt er op andere sporen. Zo ben ik er gaan handbiken, een ontspannen manier van bewegen. Mijn huisarts en orthopeed hadden daar nooit aan gedacht; die wisten dat ik een scooter had en gingen er vanuit dat dat voldoende was. Maar dit is veel gezonder.'
Zeven maanden was Henk opgenomen in het revalidatiecentrum: 'Dat lijkt lang, maar omdat je druk bezig bent gaat de tijd snel voorbij.' Toen hij weer naar huis ging, kon hij met een prothese kleine afstanden lopen. 'Ik ben er steeds van uitgegaan dat ik weer zou lopen, maar vooraf was niet duidelijk hoe ver ik daarmee zou kunnen komen. Omdat ik door de open rug al moeilijk liep, was het de vraag in hoeverre het met een prothese zou lukken. Maar het ging dus prima. Ik loop wel met krukken, vanwege de balans, en thuis gebruik ik een trippelstoel of soms een rollator. Voor grotere afstanden gebruik ik de rolstoel, en dat is eigenlijk beter dan het moeizame lopen dat ik vroeger deed.'
Werk
Al snel had Henk zijn dagelijks leven op orde en hield hij tijd over. 'Eerst dacht ik dat ik niet meer zou gaan werken, dat het te zwaar zou zijn, maar het begon toch weer te kriebelen. Mijn baan was ik kwijt, het jaarcontract was niet verlengd. Bij het revalidatiecentrum is toen bij arbeidstherapie een belastbaarheidsonderzoek gedaan, om te kijken wat ik nog zou kunnen. Er kwam uit dat ik maximaal drie dagen zou kunnen werken. In die tijd ben ik gaan uitkijken naar vacatures die aansloten bij mijn cv en bij mijn mogelijkheden: de revalidatiearts had fulltime werken uitgesloten. Ik had een uitkering, hoefde niet op zoek naar werk, maar heb via een uitzendbureau toch een baan gevonden voor drie dagen, weer in de klantenservice. Na vijf maanden thuis ben ik een paar maanden geleden weer aan het werk gegaan. Het ging direct heel goed, omdat het zittend werk is, is het heel geschikt voor mij. Ik zat ook al snel op vier dagen. Het is fijn om weer voor mezelf te kunnen zorgen, financieel is het natuurlijk ook prettiger om een baan te hebben dan een uitkering.'
'Ruim een jaar na de amputatie draait met de nodige aanpassingen mijn leven weer bijna zoals het was. In sommige opzichten draait het nu zelfs beter. Ik heb meer evenwicht, maak nu tijd om te sporten, neem her en der ook wat rust. Dat is iets wat ik echt heb moeten leren. Ik gaf mezelf daar geen ruimte voor, drukte te veel door. Dat zit er nu eenmaal in, ik ben nog steeds iemand die vooruit wil, maar ik ben me wel bewuster van mijn grenzen. Zo heb ik het gevoel dat ik nog wel meer zou kunnen werken, maar ik weet dat ik dat niet moet doen. Ik ben niet meer zo dwangmatig, pik de dingen op zoals ze me toewaaien. Het is goed dat ik mijn leven stap voor stap weer heb kunnen opbouwen.'
Uit:
Perspectief - de toegevoegde waarde van revalidatie
Meer praktijkverhalen
Patiënten over revalidatie