Nieuws

10 procent afname van revalidatiezorg in eerste helft 2022

23 juni 2022

Door de corona nasleep dreigen grote problemen voor de revalidatiecentra. In de eerste 5 maanden van 2022 zijn namelijk minder patiënten behandeld in de revalidatiecentra dan verwacht. Dit leidt tot een lagere omzet van 10 procent. De belangrijkste oorzaak is dat er minder patiënten worden verwezen uit de ziekenhuizen, die ook nog niet op volle sterkte opereren. Daarnaast hebben de revalidatiecentra, net als elders in de zorg, te maken gehad met een hoog verzuim door corona(maatregelen) bij zowel patiënten als medewerkers. De revalidatiecentra denken niet dat deze afname nog kan worden ingehaald dit jaar. Financiële maatregelen zijn nodig om deze teruggang in opbrengsten op te vangen en daarom worden noodzakelijke investeringen uitgesteld. De revalidatiecentra willen in gesprek met de zorgverzekeraars en de ziekenhuizen om de continuïteit van zorg aan patiënten op peil te kunnen houden.
 
Vanaf half februari 2022 zijn de coronamaatregelen in Nederland afgebouwd. De ziekenhuizen konden op dat moment nog niet op volle sterkte opereren. Veel patiënten worden na een operatie doorverwezen naar een revalidatiecentrum, als onderdeel van de behandeling. Revalidatiecentra bieden gespecialiseerde medisch revalidatie, waarbij patiënten met verschillende klachten op het gebied van houding en beweging worden behandeld door een multidisciplinair behandelteam. Vanwege deze stagnering van de zorg, was met name de bezetting in de verpleegafdelingen van de revalidatiecentra aanzienlijk lager dan normaal. Daarnaast hebben de revalidatie instellingen, net als de gehele zorgsector, te maken gehad met een groot verzuim van personeel, en ook van patiënten, die door ziekte of quarantainemaatregelen thuisbleven en afspraken moesten afzeggen.
 
Financiële gevolgen
Het zorgvolume in de eerste vier maanden, is gemiddeld 10%[1] lager dan begroot. Het vangnet dat de verzekeraars met de ziekenhuizen dit jaar heeft afgesproken dekt 7% van financiële gevolgen af waardoor er een tegenvaller van 3% procent overblijft. In de maand mei is de achterstand gemiddeld nog steeds 10%. Alleen is er vanaf mei geen vangnet afgesproken. De prognose voor de rest van 2022 is onzeker. De revalidatiesector zal de opgelopen achterstanden niet voldoende kunnen inhalen en de financiële gevolgen voor de instellingen zijn groot. Het huidige systeem van financieren, dat is gebaseerd op een ingewikkeld stelsel van minutenregistratie, vergroot de problematiek.
 
Verwachtingen
Enkele revalidatie-instellingen verwachten dat de patiëntenstroom later dit jaar weer op niveau komt,  maar de meeste revalidatiecentra denken dat de stagnatie zeker tot het einde van de zomer zal aanhouden. De effecten van de nieuwe coronagolf die het RIVM deze week signaleerde zijn dan nog niet meegenomen. Maar er zijn ook nieuwe zorgen bijgekomen. De energiekosten en de kosten vanuit de cao’s zijn meer toegenomen dan de indexen dekken.  
 
Maatregelen
De revalidatiecentra pakken hun verantwoordelijkheid om bij deze bijzondere externe factoren een positief resultaat te bereiken. Enkele instellingen moeten bijvoorbeeld over naar een nieuw  elektronisch patiëntendossier, maar zij stellen dit nu uit. Het afschalen van personeel is de laatste maatregel die kan worden genomen. Die maatregel is onwenselijk omdat daardoor de zorg niet weer kan worden opgeschaald zodra dit nodig is. Als de ziekenhuizen hun inhaalzorg opschalen, moeten revalidatiecentra klaar staan om de patiënten die dat nodig hebben over te nemen.
 
Hoe verder
De bestuurders van de revalidatiecentra maken zich ernstig zorgen. Het is uniek hoe de hele sector zo hard wordt geraakt door deze tegenvallers. Als de huidige ontwikkeling niet snel verandert, zullen er aparte maatregelen moeten worden genomen om de revalidatiesector te ondersteunen, zoals uitbreiding van de corona regelingen. Daarom hebben ze de zorgverzekeraars en de ziekenhuizen benaderd om samen te komen tot constructieve oplossingen.

[1] Gebaseerd op 12 van de 15 zelfstandige revalidatiecentra.