Ben je na het lezen van de artikelen van het NTR-themadeel ‘Focus op seksualiteit’ op zoek naar verdiepende informatie? Hier vind je tips voor boeken, websites, podcasts en films.
Auteurs
DRS. J.M.A. (ANGELIEK) ZWINKELS
Revalidatiearts en seksuoloog, Adelante Zorggroep; gastredacteur Focus op seksualiteit
DRS. L. (LOES) SWAAN
Revalidatiearts Rijndam Revalidatie; Lid Redactieraad NTR en themaredacteur Focus op seksualiteit

BOEKEN

Eros in de kreukels
Dit boek is een verzameling verhalen over lijf en erotiek, gerubriceerd rond een aantal thema’s, samengesteld uit interviews met 28 vrouwen. Korte impressies leveren een divers beeld van de unieke realiteit van hun intieme leven. Zowel praktisch en treffend, als poëtisch beschreven.
Jacqueline Kool. Eros in de Kreukels. Stichting Kreukelzone, 2010.

Kom als jezelf
Op wetenschap gebaseerde zeer duidelijke en toegankelijke uitleg over waarom vertrouwen, stress, lichaamsbeeld en gemoedstoestand effect hebben op de zin in seks. Uit het Engels vertaald. Er is ook een podcastserie van gemaakt.
Emily Nagoski. Kom als jezelf. Lev., 2021.

Seks! Een leven lang leren
‘Hoe beleef je plezier aan seks?’ Gebrek aan kennis over het eigen lijf en over hoe seks werkt, en mythes en ideeën over wat normaal is staan seksueel plezier vaak in de weg. De essentie van seks is samen te vatten in drie woorden: stimulus, context en communicatie. Om van seks te kunnen genieten moeten partners weten wat ze nodig hebben om opgewonden te worden en zin te krijgen.
Rik van Lunsen en Ellen Laan. Seks! Een leven lang leren. Prometheus, 2017.

Kracht
Kracht is het openhartige en aangrijpende verslag over de fysieke, mentale en sociale gevolgen van een ernstige handicap, en de gevolgen voor het liefdesleven van auteur Marc de Hond, theatermaker, schrijver, presentator en voormalig speler van het Nederlands rolstoelbasketbalteam.
Marc de Hond. Kracht, het nieuwe leven van een optimist. Nanda Uitgeverij, 2020.

Kun je seks hebben met CP?
De schrijvers hebben vragen over seksualiteit verzameld van mensen met CP. Voor de antwoorden hebben ze gesprekken gevoerd met ervaringsdeskundigen (jongvolwassenen met CP) en professionals. Dit boek laat zien dat je ook met het hebben van een aandoening seksueel gezond kunt zijn.
Johannes Verheijden en Diana Wiegerink. Kun je seks hebben met CP? Bestellen via website van CP Nederland

Seksualiteit bij ziekte en lichamelijke beperking
Hét handboek voor revalidatieteams.
Redactie: W. Gianotten, M.J. Meihuizen-de Regt, N. van Son-Schoones. Seksualiteit bij ziekte en lichamelijke beperking. Van Gorcum, Assen, 2008. Alleen nog tweedehands verkrijgbaar.

Van patiënt naar potent
Ook een aanrader voor patiënten in de revalidatie. Veel praktische informatie over het omgaan met verlies van seksuele functies. Hoe herpak je jezelf (acceptatie, rouwverwerking) en hoe herstel je de balans in je partnerrelatie? Heldere uitleg en tips.
Melianthe Nicolai. Van patiënt naar potent; herwin je seksleven en intimiteit na (prostaat)kanker, Paris Books, 2025.

PODCASTS

Ziek en seks? Praat erover
Is het verstandig seks te hebben als je ziek bent? Volgens Hester Pastoor, seksuoloog en psychotherapeut van het Erasmus MC, wel. In de podcast ‘Erasmus MC In Opname #37’ legt ze uit waarom en vertelt ze hoe belangrijk het is om erover te praten.
Te vinden via AmazingErasmus en via Open Spotify.

In gesprek over sekszorg
In podcastserie ‘De Stellincast’ van de VGN. Een vrolijk interview met Mike en Hans over hoe sekszorg werkt en welke rol de sekszorger (Hans) speelt in het leven van deze 35-jarige man met CP.
Te vinden via vgn.nl of op YouTube.

Sexual healing: de podcast
Jurre Geluk gaat in zes afleveringen in gesprek over seksualiteit, intimiteit, romantiek en handicap. Hij spreekt een aantal ervaringsdeskundigen, zowel helpers als zorgvragers.
Te vinden via Open Spotify
FILMS, DOCUMENTAIRES EN YOU TUBE

The sessions
Mark O’Brien (John Hawkes), een man die in een ijzeren long ligt, besluit op 36-jarige leeftijd dat hij niet langer maagd wenst te zijn. Met de hulp van zijn therapeut en zijn priester neemt hij contact op met de getrouwde Cheryl Cohen-Greene (Helen Hunt), die een zogenaamde seks surrogate is; een sekstherapeute. Op feiten gebaseerd.
Film, 2012, te zien via Disney+.

2Doc: Sexual healing
Een indringende documentaire over Evelien: hoe kan en wil zij als 53-jarige vrouw met CP haar seksuele verlangens vormgeven? De stappen die ze hierin samen met haar begeleider neemt zijn prachtig in beeld gebracht. De worsteling met haar lichaam en zelfbeeld, de trots en humor als ze een beha en seksspeeltje gaat uitzoeken en de pijnlijke realiteit dat ze pas op haar 53e hierin begeleid wordt.
Documentaire, 2022, te zien via NPOstart.

Crip Camp: a disability revolution
Een revolutionair zomerkamp inspireert een groep tieners met een beperking om een beweging op te richten die de weg vrijmaakt voor meer gelijkheid.
Prijswinnende documentaire uit 2020, te zien op Netflix en Youtube.

The remarkable life of Ibelin
Documentaire over een jongeman met een progressieve aandoening wiens online-personage in een game een ontwikkeling op het gebied van relaties doormaakt. Pas na zijn dood komen zijn ouders achter de diepgang van de personages in de spellen en de vriendschappen in de gamewereld. Zijn gamevrienden hebben hem nooit fysiek ontmoet en wisten niet van zijn fysieke beperking.
Documentaire, 2024, te zien op Netflix.

Disability, sex, relationships and dating roundtable
Het is een openhartig, intiem en humoristisch gesprek over intimiteit, daten en seksualiteit vanuit het perspectief van mensen met een beperking. Er wordt vanuit een persoonlijke invalshoek gesproken over handicap, intimiteit, seks, mentale gezondheid en daten. Taal: Engels.
Rondetafeldiscussie, 2018, te vinden via YouTube..

Out of my mind
De film volgt Melody, een slim meisje dat CP heeft. Hoewel ze in een rolstoel zit en niet kan spreken, gebruikt ze een speciaal communicatiemiddel om haar intelligentie te tonen, vooroordelen te doorbreken en te vechten voor haar plek in het reguliere onderwijs. Gebaseerd op bestseller van Sharon M. Draper.
Film, 2024, te zien op Disney+
WEBSITES
Disabilitystudies.nl
Op de website ‘Disabilitystudies’ vind je zeer uitgebreide informatie over seksualiteit en een handicap. Zowel boeken, websites, films en video’s, podcast, organisaties, literatuur, TED talks, datingssites voor mensen met een beperking, bemiddelingsbureaus voor mensen met een beperking, sekszorgorganisaties.
Ga naar https://disabilitystudies.nl/les-en-studiemateriaal/seksualiteit
Sickandseks.nl
Sick and Seks biedt iedereen die geconfronteerd wordt met ziekte informatie op het gebied van seksualiteit, intimiteit en relatie. Overzichtelijk, per aandoening.
Ga naar https://sickandsex.nl/
HEPPIE Seks
De Stichting HEPPIE Seks (Handicap En Promotie van Participatie Inclusie En Seksualiteit) is een initiatief om het taboe op seksualiteit bij fysieke beperking te doorbreken. Zij verstrekken informatie over seksualiteit en intimiteit voor mensen met een fysieke beperking.
HEPPIE Seks is te vinden op Facebook, Instagram en You Tube.
Stichting Tiresias
Stichting Tiresias richt zich op vrije toegang tot seksualiteit en intimiteit door middel van kennisontwikkeling, educatie en voorlichting.
Ga naar https://stichtingtiresias.com/
Enhance the UK
Deze Britse website wordt gerund door mensen met een beperking met als visie: een wereld waarin mensen met een beperking liefde, intimiteit, seks, relaties en zelfvertrouwen kunnen ervaren zonder stigma, schaamte en belemmeringen. Hiertoe is er op de website The Love Lounge en zijn er enkele seksspeeltjes te vinden speciaal voor mensen met een beperkte handfunctie.
Ga naar https://enhancetheuk.org/sex-and-disability/
Zanzu.nl
Een website van Rutgers met duidelijke informatie over seksuele gezondheid in 16 talen.
Ga naar www. Zanzu.nl
Sekszorg
Steeds vaker wordt erkend dat seks een belangrijke levensbehoefte is. Wanneer een lichamelijke of verstandelijke beperking een rol speelt is seks soms niet vanzelfsprekend.
Ga naar https://www.flekszorg.nl/sekszorg/
Net als jij – seksualiteit
Informatie en ervaringsverhalen van en voor jongeren met een lichamelijke beperking in de transitiefase.
Ga naar https://netalsjij.nl/ik-en-mijn-leven/seksualiteit/
Op eigen benen en relaties
Seks kan een relatie sterker en intiemer maken en het is vaak ontspannend. Op deze website vind je informatie over seks met een aandoening. Ook kan je hier hetbordspel SeCZ TaLK bestellen. Dit is ontwikkeld om je te helpen te praten over seks en relaties.
Ga naar https://www.opeigenbenen.nu/jongeren/relaties/
SexQ – Levvel.nl
De SexQ is een gesprekstool voor jongeren. De tool helpt behandelaren om onderwerpen als relaties, gender en seksualiteit te bespreken. De thema’s zijn bedacht en uitgewerkt samen met jongeren.
Ga naar https://www.levvel.nl/nieuws/sexq-helpt-om-seks-gender-en-relaties-bespreekbaar-te-maken
Seksualiteit EMB
Meer regie over eigen seksualiteit en seksuele ontwikkeling voor mensen met een ernstige meervoudige beperking.
Ga naar https://seksualiteitemb.nl/